2026లో చైత్ర మాసం: మార్చి 19 నుండి ఏప్రిల్ 17 వరకు
చైత్ర మాస ప్రత్యేకత
చైత్ర మాసంలో పౌర్ణమి నాడు చంద్రుడు చిత్త నక్షత్రంలో సంచరిస్తాడు. సూర్యుడు మేషరాశిలో ప్రవేశించి ప్రకృతిలో కొత్త ఉత్సాహాన్ని నింపుతాడు. చెట్లు చిగురిస్తాయి, పూలు విరుస్తాయి, జీవజాలం ఆనందంతో కళకళలాడుతుంది.
ఈ కాలం ప్రకృతి పునరుజ్జీవం + ఆధ్యాత్మిక ఆరంభం అనే ద్వంద్వ భావనను ప్రతిబింబిస్తుంది.
ఉగాది – యుగానికి ఆది
చైత్ర శుద్ధ పాడ్యమినాడు వచ్చే ఉగాది తెలుగు సంవత్సరాది.
“యుగాది” అంటే యుగానికి ఆది — కాలచక్రానికి కొత్త ప్రారంభం.
ఈ రోజున మనుషులు మాత్రమే కాదు — ప్రకృతి మొత్తం కొత్త శక్తిని స్వాగతిస్తుంది.
వసంత నవరాత్రులు
చైత్ర శుద్ధ పాడ్యమి నుండి నవమి వరకు వసంత నవరాత్రులు జరుపుకుంటారు.
మనకు మూడు ప్రధాన నవరాత్రులు ఉన్నాయి:
- చైత్ర మాసం – వసంత నవరాత్రులు
- భాద్రపదం – గణపతి నవరాత్రులు
- ఆశ్వయుజం – శరన్నవరాత్రులు
వసంత నవరాత్రుల్లో ముఖ్యంగా లలితా దేవి మరియు శ్రీరాముడు ఆరాధన చేస్తారు.
ఈ రోజుల్లో రామాయణ పారాయణం ప్రత్యేకంగా చేస్తారు.
రామాయణంతో చైత్ర మాస సంబంధం
చైత్ర మాసం మరియు రామాయణం మధ్య అవినాభావ సంబంధం ఉంది. ఈ మాసంలో జరిగిన ముఖ్య ఘట్టాలు:
- శ్రీరామ జననం
- వనవాసం ప్రారంభం
- దశరథ మహారాజు మరణం
- సీతాపహరణం
- రావణ సంహారం
- అయోధ్య తిరుగు ప్రయాణం
- శ్రీరామ పట్టాభిషేకం
అందుకే ఈ మాసం భక్తుల కోసం అత్యంత పవిత్రమైనది.
ముఖ్య పండుగలు & వ్రతాలు
చైత్ర శుద్ధ విదియ
బాలేందు వ్రతం — చంద్రుని ఆరాధన
చంద్రుడికి నూలుపోగు సమర్పించి జ్ఞానం కోరుతారు.
చైత్ర శుద్ధ తదియ
సౌభాగ్య గౌరీ వ్రతం
పార్వతి దేవి శివుడిని పొందిన రోజు అని విశ్వాసం.
ఈ వ్రతం స్త్రీలకు సౌభాగ్యం, ఐశ్వర్యం ప్రసాదిస్తుంది.
మత్స్య జయంతి
మత్స్య అవతారం
శ్రీమహావిష్ణువు వేదాలను రక్షించిన రోజు.
చైత్ర శుద్ధ అష్టమి
భవాని అష్టమి
దుర్గాదేవి ఆరాధన.
చైత్ర శుద్ధ నవమి
శ్రీరామనవమి
శ్రీరామ జన్మదినం.
సీతారాముల కళ్యాణం ఘనంగా జరుపుతారు.
చైత్ర శుద్ధ ఏకాదశి
కామద / వరూధిని ఏకాదశి
పాప విముక్తి కోసం ఆచరించే వ్రతం.
చైత్ర పౌర్ణమి
చిత్రగుప్త వ్రతం
హనుమాన్ జయంతి (ఉత్తర భారతదేశంలో)
చైత్ర బహుళ త్రయోదశి
వరాహ అవతారం జయంతి
భూమిని రక్షించిన అవతారం.
చైత్ర మాస సందేశం
ఈ మాసం మనకు చెప్పేది:
- కొత్త ఆరంభాలను స్వాగతించాలి
- భక్తి, జ్ఞానం పెంపొందించాలి
- రామాయణ సారాన్ని ఆచరించాలి
- ప్రకృతితో ఏకత్వంగా జీవించాలి